Krypto na emeryturze? Większość Niemców pozostaje sceptyczna

Muszę być szczera: kiedy czytałam najnowsze wyniki badań dotyczących kryptowalut i planowania emerytalnego, nie byłam zaskoczona. Okazuje się, że sceptycyzm wobec tych rozwiązań jest w Niemczech głęboko zakorzeniony – i to nie bez powodu.
Prawie trzy czwarte respondentów (dokładnie 73 procent) uważa, że cyfrowe waluty, takie jak Bitcoin lub Ethereum, są zbyt ryzykowne, aby włączać je do planowania emerytalnego. Tylko 18 procent mogłoby sobie wyobrazić takie rozwiązanie, a reszta pozostaje niezdecydowana. Co ciekawe, dotyczy to wszystkich grup wiekowych. Nawet młodsze pokolenia, uznawane za bardziej cyfrowo obeznane, zachowują tu dużą ostrożność. Może to lęk, że z marzenia o cyfrowym złocie szybko zrobi się koszmar – kto wie?
Ale chwileczkę – co dzieje się właściwie w Stanach Zjednoczonych? Tam rząd Joego Bidena wiosną 2023 roku wydał rozporządzenie wykonawcze, które ma ułatwić integrację kryptowalut w planach 401(k). Komisja Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) pracuje nawet nad wytycznymi, które miałyby uregulować to zagadnienie, zapewniając jednocześnie większą elastyczność. Brzmi to prawie tak, jakby tamtejsze władze testowały rozwiązania, które być może wkrótce pojawiłyby się także w Europie.
Dr Anna Berg, ekspertka finansowa z Uniwersytetu we Frankfurcie, podziela to zdanie: „Jeśli Stany Zjednoczone pójdą przodem i się to sprawdzi, może to pobudzić również nasz rynek”. Rzeczywiście – Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) od 2022 roku pracuje nad wytycznymi dotyczącymi aktywów cyfrowych w produktach emerytalnych. Brakuje jednak wciąż klarownych podstaw prawnych. Nic dziwnego, że wielu dostawców usług finansowych wstrzymuje się z decyzjami.
Dlaczego Niemcy nie ufają krypto w planowaniu emerytalnym?
Powód jest prosty: jest zbyt wiele znaków zapytania.
- Duża zmienność pozostaje ogromnym problemem. Kto nie pamięta krachu z 2022 roku, kiedy Bitcoin stracił ponad 60 procent swojej wartości? Wyobraź sobie, że to wydarzyłoby się krótko przed emeryturą – nie jest to miła perspektywa.
- Niepewność regulacyjna: W Niemczech organ nadzoru BaFin monitoruje inwestycje w krypto od 2020 roku, jednak brak jest rzeczywistej integracji tych aktywów z oficjalnymi produktami emerytalnymi – póki co.
- Brak gwarancji: Klasyczne plany emerytalne często oferują minimalne stopy zwrotu lub



gwarancje kapitału – w przypadku krypto takich zabezpieczeń nie ma. Inwestor stawia wszystko na jedną kartę, która może szybko upaść.
- Praktyczne wyzwania: Jak duży fundusz emerytalny miałby zarządzać aktywami krypto? Dochodzi do tego szereg wyzwań technicznych i ryzyk związanych z bezpieczeństwem, które nie są łatwe do rozwiązania.
Ale są też i pozytywne sygnały. Niektórzy dostawcy funduszy już testują hybrydowe modele, w których niewielka część kapitału (zwykle poniżej 5 procent) jest inwestowana w krypto. Markus Meier z CryptoVest mówi: „Dla skłonnych do ryzyka oszczędzających może to być ciekawa opcja dywersyfikacji”. Podkreśla jednak, że dopóki nie będzie jasnych regulacji, pozostanie to niszowym tematem.
Co może przynieść przyszłość?
Możliwe są trzy scenariusze:
1. Stopniowe otwarcie: UE mogłaby stopniowo usuwać prawne bariery i zezwalać na pilotażowe projekty funduszy emerytalnych z udziałem krypto – podobnie jak w przypadku zielonych obligacji czy inwestycji infrastrukturalnych.
2. Rozwiązania technologiczne: Produkty emerytalne oparte na technologii blockchain mogłyby uprościć zarządzanie kapitałem i zwiększyć transparentność dzięki inteligentnym kontraktom. Wyobraź sobie, że widzisz w czasie rzeczywistym, jak pracuje Twoje pieniądze – bez pośredników.
3. Zmiana pokoleniowa: „Pokolenie Z” i milenialsi powoli wkraczają na rynek pracy i są często bardziej otwarci na aktywa cyfrowe. Według badania Deutsche Bank już dzisiaj 42 procent osób poniżej 35 roku życia rozważa włączenie krypto do planowania emerytalnego – pod warunkiem jednak wprowadzenia surowych ograniczeń.
Wnioski: Długa droga, ale nie ślepy zaułek
Badanie Bitkom jasno pokazuje: dla większości Niemców krypto w planowaniu emerytalnym (jeszcze) nie jest tematem. Ale świat się nie zatrzymuje – a Stany Zjednoczone pokazują, jak można eksperymentować z nowymi formami inwestycji. Może to tylko kwestia czasu, zanim podejście do tej kwestii w Europie ulegnie zmianie.
Eksperci radzą inwestorom, aby na bieżąco śledzili rozwój sytuacji. Jeśli wydajność kryptowalut ustabilizuje się, a regulacje staną się bardziej przejrzyste, sceptycyzm może szybko zamienić się w ciekawość. Do tego czasu niemieckie plany emerytalne pozostaną domeną klasycznych form inwestycji. Ale kto wie – być może następny wielki krok w planowaniu emerytalnym zostanie